زمانی که صحبت از نگهداری کودکان نیازمند سرپرستی به میان میآید، دو مفهوم اصلی فرزندپذیری دائم (Adoption) و طرح میزبان (Foster Care) مطرح میشوند. هر چند هر دو هدف مشترک فراهم کردن محیطی سالم و خانوادگی برای کودکان را دنبال میکنند، اما تفاوتهای بنیادینی میان این دو رویکرد وجود دارد. در ادامه در این مقاله از موسسه فرزندپذیری رامونا به تفاوتهای فرزندخواندگی و طرح میزبان میپردازیم.
تفاوتهای طرح میزبان و فرزندپذیری چیست؟
طرح میزبان یک سرپرستی موقت، بدون ایجاد روابط حقوقی دائمی و با هدف مراقبت تا زمان تعیین تکلیف کودک است، در حالی که فرزندپذیری (فرزندخواندگی) یک تعهد دائمی و قانونی است که کودک را رسماً و برای همیشه به عضویت خانواده درمیآورد:
- در فرزندخواندگی دائم، کودک به طور کامل عضوی از خانواده میشود
- در طرح میزبانی، کودک ممکن است به صورت موقت در خانواده بماند
- روابط حقوقی در فرزندخواندگی دائم تقریبا همانند یک فرزند واقعی است
- فرآیندها و شرایط لازم برای دو رویکرد کاملاً متفاوت است
تفاوت طرح میزبان و فرزندخواندگی در نگرش
در فرزندخواندگی دائم، خانواده با نگرشی طولانیمدت و تعهد کامل، کودکی را به عنوان فرزند پذیرش میکند. از طرف دیگر، در طرح میزبانی، خانوادهها با دید مراقبت موقت و کوتاهمدت به نگهداری از کودک میپردازند. آنها نقش حامیان موقتی را برای کودک ایفا میکنند تا زمانی که شرایط برای بازگشت او به خانواده اصلی یا فرزندخواندگی دائم مهیا شود.
آیا میدانید طرح خانواده میزبان چیست؟ در این مقاله با طرح میزبان بیشتر آشنا شوید.

تفاوت چالشها و موانع خانوادههای میزبان و فرزندپذیر
در فرزندخواندگی دائم، چالشهایی مانند پذیرش کامل فرزندخواندگی، دلبستگی عمیق و برقراری رابطه دائم وجود دارد. در طرح میزبان، خانوادهها باید آماده مدیریت چالشهای احتمالی در زمان جدایی کودک از خانواده میزبان باشند. ایجاد دلبستگیهای قوی در یک رابطه موقتی میتواند برای کودک و خانواده سخت باشد. بنابراین لازم است آموزشهای لازم را ببینند تا بتوانند انتقال آسیبزا را به حداقل برسانند.
رجینا کالکاترا، نویسندهای که در ایام کودکی تجربه حضور در طرح مراقبت موقت را داشته است،در 10 چیزی که میخواهم مردم درباره مراقبت موقت بفهمند، مینویسد:
«کودکان نیاز دارند که احساس کنند بدون قید و شرط مورد عشق قرار میگیرند و این عشق نباید شروع و توقف داشته باشد زیرا به طور موقت به خانهای اختصاص داده میشوند. مراقبت موقت قرار است موقتی باشد، اما من با کودکانی آشنا شدهام که وضعیت موقتی آنها بیشتر از اکثر ازدواجها طول کشیده است.»
این نقل قول از رجینا کالکاترا، که در دوران کودکی میزبان خانوادهای بوده و خاطرات خود را در یک کتاب نوشته است، بر ماهیت موقتی اما اغلب طولانی مدت مراقبت موقت و اهمیت عشق بیقید و شرط برای کودکان تحت مراقبت موقت تأکید میکند.
با صفر تا صد مراحل فرزندخواندگی آشنا شوید.
تفاوت شرایط ثبتنام برای خانواده فرزندپذیر و طرح میزبان
فرآیند و الزامات فرزندخواندگی دائم و طرح میزبانی بسیار متفاوت است. مسیرهای قانونی، ارزیابیها، آموزشها و حتی شرایط خانوادگی و مالی برای آنها کاملا جداگانه در نظر گرفته میشود.
آمار: بر اساس گزارش وزارت خانواده و خدمات اجتماعی ترکیه در سال 2021، حدود 6,737 کودک در ترکیه تحت طرح میزبان (koruyucu aile) قرار داشتند. تعداد فرزندخواندگیهای رسمی در ترکیه در همان سال نیز 795 مورد بود. (منبع: آمارهای کودکان در سال 2021، وزارت خانواده و خدمات اجتماعی ترکیه)
تعداد قابل توجه کودکان تحت مراقبت موقت در ترکیه نشان میدهد که این سیستم به تعداد زیادی از کودکان بیسرپرست یا در معرض آسیب کمک میکند تا در یک محیط خانوادگی رشد کنند، نه در مؤسسات نگهداری کودکان. این امر فرصتهای بیشتری را برای رشد سالم و توسعه ارتباطات دلبستگی قوی در اختیار کودکان قرار میدهد.
تفاوت خانواده فرزندپذیر و میزبان در مسائل حقوقی و قانونی
در فرزندخواندگی دائم، روابط حقوقی و قانونی کاملاً همانند یک فرزند واقعی شکل میگیرد. اما در طرح میزبان، خانواده صرفا نقش مراقب موقت را دارد و هیچ رابطه حقوقی دائمی میان کودک و خانواده ایجاد نمیشود.
نتیجهگیری
همانطور که دیدیم، تفاوتهای اساسی میان فرزندخواندگی دائم و طرح میزبان وجود دارد که باید در انتخاب هر یک از این مسیرها کاملاً مورد توجه قرار گیرند. درک صحیح این تفاوتها میتواند به انتخاب آگاهانه و مناسب برای کودک و خانواده کمک کند. اگر در نظر دارید کودکی را به فرزندخواندگی بپذیرید یا در طرح میزبان شرکت کنید، میتوانید از مشاوره آنلاین فرزندپدیری رامونا استفاده کنید و اطلاعات کامل را از منابع معتبر کسب نمایید.
سوالات متداول
آیا از طریق موسسه رامونا اقدام به پذیرش مهمان میکنیم یا از بهزیستی؟
ثبتنام اولیه از طریق بهزیستی انجام شده و پس از تشکیل پرونده به موسسه رامونا معرفی میشوند.
مدتزمان آموزش خانواده میزبان و پروسه فرایند مراحل چقدر است؟
کارگاههای خانواده میزبان 16 ساعت است؛ این کارگاهها اجباری بوده و پس از گذراندن دوره، زوجین باید نمره قبولی کسب کنند.
آیا هزینه جلسات مشاوره و آموزش با میزبان است؟
در طرح خانواده میزبان کلیه هزینههای آموزش و گذراندن جلسههای مشاوره رایگان است.
دیدگاه خود را برای ما ارسال کنید.